Mobile menu

Bir kuyu, bir ta┼č
Thread poster: murat karahan

murat karahan  Identity Verified
Turkey
Local time: 10:05
English to Turkish
+ ...
Aug 7, 2003

Bu sefer de kuyuya ben ta┼č atay─▒m. Malum, kelimeyi T├╝rk├žele┼čtirsek de mi ├ževirsek, T├╝rk├žele┼čtirmeden mi ├ževirsek konusunda hep iki kamp olmu┼čtur.
Farazi bir durum ├╝zerinde dural─▒m, kar┼č─▒n─▒za T├╝rk├že'de olmayan ─░ngilizce bir kelime ├ž─▒kt─▒. ├ľyle bir kelime ki, ─░ngilizce'de bir ay ├Ânce kullan─▒ma girmi┼č ve bu terimi T├╝rk├že'ye ├ževirecek olan ilk ki┼či sizsiniz. Ne yapars─▒n─▒z? ─░ngilizcesini b─▒rak─▒p parantez i├žinde T├╝rk├že a├ž─▒klamas─▒n─▒ m─▒ verirsiniz? T├╝rk├žele┼čtirip (bunun da yolu yordam─▒ var elbet) ─░ngilizcesini ve T├╝rk├že a├ž─▒klamas─▒n─▒ m─▒ parantez i├žinde verirsiniz? 4-5 g├╝n sonra bu konuda hi├ž beklemedi─činiz bir yerden bir kat─▒l─▒m olabilir.
Not, yerle┼čmi┼č olan bir s├Âzc├╝─če kar┼č─▒l─▒k t├╝retmek de─čil bu, hemen olay─▒ o y├Âne ├žekmeyelim.


Direct link Reply with quote
 

murat karahan  Identity Verified
Turkey
Local time: 10:05
English to Turkish
+ ...
TOPIC STARTER
geli┼čmeye a├ž─▒k olmas─▒ ├Ânemli k─▒stas Aug 7, 2003

K─▒sacas─▒ t├╝retilecek terim k─▒s─▒r olmamal─▒, yeni s├Âzc├╝klerin t├╝remesine elveri┼čli olmal─▒. Bu kelime t├╝retilirken g├Âzetilmesi gereken konulardan biri. Onun d─▒┼č─▒nda s├Âzc├╝─č├╝n zamanla anlam y├╝k├╝ artar, azal─▒r. Printer s├Âzc├╝─č├╝ne bakal─▒m, ├Ânerilen kar┼č─▒l─▒k yaz─▒c─▒. ┼×u anda yaz─▒c─▒ dendi─činde resim basan bir alet oldu─ču anla┼č─▒l─▒yorsa asl─▒nda ortada bir sorun yok demektir, tabii tutup s├Âzc├╝─č├╝n etimolojik k├Âkeni hakk─▒nda kafa patlatmay─▒ se├žmezsen. Yaz─▒c─▒ yanl─▒┼č tercih olabilir, peki printer kar┼č─▒l─▒─č─▒ bas─▒c─▒ ├Ânerilseydi ve yerle┼čmi┼č olsayd─▒ bir sorun kalmayacakt─▒, de─čil mi? Kaynak dildeki print k├Âk├╝n├╝n, hedef dil T├╝rk├že'deki basmak kar┼č─▒l─▒─č─▒ndan t├╝retilen bir kelime "bas─▒c─▒". Hem yaz─▒ hem de resim basmay─▒ kar┼č─▒layabilecek bir kelime, burada bir yanl─▒┼č tercih var. Peki printer kullanmak do─čru mu? (tekrar vurgulayay─▒m, printer'─▒n yeni bir ke┼čif oldu─čunu varsay─▒yoruz)




Tayfun Torunoglu wrote:

E─čer terim daha ├Ânceden var olan bir terimden t├╝retilmi┼čse(kaynak dilde), T├╝rk├že'de o t├╝retilen ilk terimin kar┼č─▒l─▒─č─▒ var m─▒? O ilk k├Âk├╝n T├╝rk├že'deki paralelinden bir t├╝retme yapabilir misiniz?
Buldu─čunuz veya ├Ânerece─činiz terim acaba o ba─člamda bir kar─▒┼č─▒kl─▒─ča neden olabilir mi?
Bulaca─č─▒n─▒z T├╝rk├že terim acaba teknolojik geli┼čme kar┼č─▒s─▒nda gelecekte de anlam─▒ kar┼č─▒layabilecek mi? Bunun ┼čimdiden bilinmeyece─čini d├╝┼č├╝n├╝yorsan─▒z, elinizdeki terimin ─░ngilizcede "span" etti─či alan ve ├že┼čitlili─čin aynen T├╝rk├že'ye ├ževrildi─činde korunup korunmad─▒─č─▒ndan anlayabilirsiniz. Zira terim (al─▒nd─▒─č─▒ dilde-─░ngilizce) e─čer gelecekte teknolojik geli┼čmeye paralel /anlamsal-i├žerik a├ž─▒s─▒ndan evrim ge├žirecekse ancak o anki span etti─či anlamlardan hareketle yapacakt─▒r aksi takdirde mevcut anlamlar─▒ndan(kaynak dilde) tam bir sapma olacaksa bir ihtimal onunda tam olarak ba┼čka bir terimle ikame edilece─či(kaynak dilde) yani kald─▒r─▒l─▒p at─▒laca─č─▒ varsay─▒labilir.
Bu teknolojik geli┼čme dinami─či yani motoru ├╝lke d─▒┼č─▒nda olan t├╝m diller i├žin ge├žerlidir.
Fazla soyutluktan s─▒yr─▒lmak i├žin basit bir ├Ârnek Print, Printer terimi.
Printer ilk geli┼čtirildi─činde sadece daktilo tarz─▒nda yaz─▒ yazabiliyordu ve Yaz─▒c─▒ terimi gayet iyi gitti. O zamanlar Printerden ├ž─▒kartt─▒n─▒z ├ž─▒kt─▒ ancak noktalar halinde bir grafikimsi g├Âr├╝nt├╝yd├╝,resim olam─▒yordu. Printerin ilk zamanlar─▒nda birde Plotter vard─▒. O da ├žiziyordu. Ad─▒ da ├žiziciye ├ž─▒km─▒┼čt─▒.
Ne varki, Print ve Printer ─░ngilizcede ayn─▒ zamanda bask─▒ anlamlar─▒na geliyordu. Kaynak dilde onlar t├╝m bask─▒ i┼člerini de ayn─▒ ┼čekilde kar┼č─▒l─▒yorlard─▒. Yine ├žok tekrarlad─▒─č─▒m ├╝zere, ak─▒l kullanmadan G├Ârd├╝─č├╝n├╝ adland─▒rma veya K─▒z─▒lderililerin Demir at demesi gibi Yaz─▒c─▒ demek yeterliydi.
Ama Printer geli┼čti ┼čimdi Resim bas─▒yor, plotter denilen ayg─▒t ise art─▒k ancak mimari ├žizimlerde vb. kullan─▒lan ┼ču anda kimsenin pek g├Ârmedi─či veya ad─▒n─▒ dahi duymad─▒─č─▒ bir ┼čey.
Biz ise Yaz─▒c─▒yla resim bas─▒yoruz.))
Bunun gibi y├╝zlerce sa├žmal─▒k var.

[├ľyleki, tam meslek belirtmek istemiyorum, i┼čin ehliyim deyip/ ortada fink atan ak─▒l fukaras─▒ bir tak─▒m zevat (Asl─▒nda k├Âylerinde ├žobanl─▒─č─▒n s├╝rd├╝rselerdi belki ├╝lkeye daha faydal─▒ olurlard─▒)┼ču an ortaya ├ž─▒kard─▒klar─▒ karma┼čay─▒ y├╝zlerce sene u─čra┼čsa ├ž├Âzemez. ]






Direct link Reply with quote
 

murat karahan  Identity Verified
Turkey
Local time: 10:05
English to Turkish
+ ...
TOPIC STARTER
Ayn─▒s─▒ndan bir tane daha Aug 7, 2003

Diyelim ki terim film i├žinde ge├žti. Yaln─▒z film ├ževirileri ve ├Âzellikle de altyaz─▒ ├ž├Âz├╝mlerin daha az ve k─▒s─▒tl─▒ oldu─ču bir aland─▒r.
Somut ├Ârnek verelim, The Core filmi. Terim Unobtanium, hayali, ger├žek d├╝nyada kar┼č─▒l─▒─č─▒ olmayan bir madde. K├Âk olarak unobtainable'dan geliyor, ─░ngilizce bilenlerin fazla kafa patlatmadan anlayabilecekleri bir etimolojisi var.
Sorun, unobtanium olarak b─▒rakt─▒─č─▒n─▒z zaman oradaki kelime oyunu ├ževiriye yans─▒m─▒yor ve altyaz─▒l─▒ filmi sadece ─░ngilizce'den izleyenler alg─▒layabiliyor. Filmi altyaz─▒dan takip edenler hi├žbir ┼čey anlam─▒yor.
├çevirseniz, mesela Eldeedilemezyum, bulunmazyum, Zoryum, namevcutyum (unobtainable) anlamas─▒ ├žok mu zor oluyor? Bulunmazyum diye bir s├Âzc├╝kle kar┼č─▒la┼čan izleyici aynen ingilizce orijinalinde oldu─ču gibi k─▒sa bir etimoloji yaparak ayn─▒ sonuca ula┼č─▒yorsa ├ž├Âz├╝m "bulunmazyum".




Tayfun Torunoglu wrote:

Yukar─▒da s├Âylediklerim ├žok genel. Terimi ve ba─člam─▒ verebilirseniz daha iyi ak─▒l y├╝r├╝t├╝lebilir. Bir kere ├ževirinin yaz─▒l─▒ oldu─čunu varsay─▒yoruz birde d├╝┼č├╝n├╝n ayn─▒ terim bir Filmde ge├žsin. Ne yapaca─č─▒z ? Altyaz─▒ya a├ž─▒klama ma girece─čiz? Hay─▒r. Ortam, ba─člam vb ├Ânemli.
Baz─▒ durumlarda teknik olmayabilir ama sosyal yan─▒ olan bir ┼čey olabilir. Sosyal yan─▒ olan terim veya deyimi k├Âkeni, ├ža─čr─▒┼č─▒mlar─▒ ve ├žok daha geni┼č perspektiflerde de─čerlendirmek gerekir.
O yeni icat edilen terim neden icat edilmi┼č teknolojik gereksinim mi yoksa sosyal bir ┼čey mi?


Direct link Reply with quote
 

murat karahan  Identity Verified
Turkey
Local time: 10:05
English to Turkish
+ ...
TOPIC STARTER
Kelime t├╝retmenin yollar─▒ Aug 9, 2003

Diyelim ki ─░ngilizceden T├╝rk├že'ye ├ževiri yaparken kar┼č─▒n─▒za ─░ngilizcede yeni kullan─▒ma girmi┼č bir s├Âzc├╝k ├ž─▒kt─▒. Biraz ara┼čt─▒rma yapt─▒ktan sonra bunu ilk kez kendinizin ├ževirdi─činizi g├Ârd├╝n├╝z. ├ľrnek olarak unobtanium'a devam edelim. ─░nternet ├╝zerindeki T├╝rk├že sayfalarda unobtanium aramas─▒ yapt─▒─č─▒n─▒zda sonu├ž s─▒f─▒r. Bu durumda s├Âzc├╝─č├╝n ─░ngilizce'deki a├ž─▒klamas─▒na bak─▒yorsunuz. Tayfun Bey a┼ča─č─▒da vermi┼č a├ž─▒klamay─▒.

unobtanium adj. describing a bike or accessory made from expensive, high-tech material. A play on "unobtainable" and "titanium." n. a piece (of god knows what) that has come off from the inside of something else and rattles around, impossible to retrieve to stop the rattling. E.g. a piece of weld comes off of the inside of a bike frame.

S├Âzc├╝k unobtainable ve titanium k├Âklerinden t├╝retilmi┼č. Bu iki k├Âk├╝n de T├╝rk├žede kar┼č─▒l─▒klar─▒ mevcut.
Unobtainable; bulunmaz, sa─članamaz, elde edilemez
Titanium; (yazmaya gerek var m─▒)
Sorun; ─░ngilizce s├Âzc├╝─č├╝n unobtainable'─▒n "unob-" ve titanium'un
"-tanium" k─▒s─▒mlar─▒ndan olu┼čmas─▒. Unobtainable'─▒n T├╝rk├že kar┼č─▒l─▒klar─▒ aras─▒nda ├Ânerilebilecek bir s├Âzc├╝─č├╝n "tanyum" ┼čeklinde bitmesine elveri┼čli bir s├Âzc├╝k g├Âr├╝nm├╝yor bana g├Âre. Fakat "-zyum" diye biten pek ├žok s├Âzc├╝─č├╝n olmas─▒ olumlu say─▒labilecek bir durum. Bu durumda bulunmaz+yum, eldeedilemez+yum, eri┼čilemez+yum gibi s├Âzc├╝kler ├Ânerilebilir. Daha ├Ânce bu ┼čekilde s├Âzc├╝kler t├╝retilmi┼č olmas─▒ da yine ├Ânemli k─▒staslardan biridir. Bu durumda bu ├Ârnekler ├Âneriye dayanak olu┼čturur. K─▒sacas─▒ s├Âzc├╝k t├╝retme olay─▒ (ki bu ideal say─▒labilecek kadar kolay bir ├Ârnek) bu kadar. Sonu├žta ortaya ├ž─▒kan bir ├Âneridir ve bakars─▒n─▒z tutar, bunun ba┼čkaca bir yolu yok. Bu i┼člem asl─▒nda KudoZ sorular─▒nda kar┼č─▒m─▒za ├ž─▒kan yeni kelimelere ya da eski kelimelere (televizyon ├Ârne─či gibi) kar┼č─▒l─▒k ├Ânerirken yapt─▒─č─▒m─▒z beyin f─▒rt─▒nas─▒n─▒n kabaca bir ├ž├Âz├╝mlemesinden ba┼čka bir ┼čey de─čil.
S├Âzc├╝k k├Âklerinden yola ├ž─▒karak bir yere varmak m├╝mk├╝n g├Âr├╝nm├╝yorsa, bu sefer kelimenin s├Âzl├╝k anlamlar─▒ndan yola ├ž─▒kmay─▒ deneyebilirsiniz. Arkas─▒ yar─▒n...


Direct link Reply with quote
 

Nezih Do─ču  Identity Verified
Local time: 10:05
English to Turkish
+ ...
Yarat─▒c─▒l─▒k vs Kar┼č─▒la┼čt─▒rmac─▒l─▒k Aug 9, 2003

Contrastive veya comperative bakarak iki dil aras─▒nda baz─▒, hatta ├žok ├Ânemli ┼čeyleri, ├ž├Âzmek m├╝mk├╝n. Ne var ki dilbilimsel dayanak, bazen ├ževiride yetersiz kalabiliyor. Anlad─▒─č─▒m kadar─▒yla Murat ve Tayfun'un ifadeleri de bizi ayn─▒ yere ├ž─▒kar─▒yor. Ya, asl─▒na sad─▒k kal─▒p kopukluklara sebep olunacak, ya da ortaya yeni bir ├Ânerme (├Ânerme diyorum, ├ž├╝nk├╝ bir ifadenin s├Âzc├╝k olabilmesi i├žin ├Ânce kabul g├Ârmesi gerekir bence) at─▒l─▒p tepkilerle ya┼čanacak.
A├ž─▒k├žas─▒ ben, yarat─▒c─▒ olmaktan yanay─▒m. Somut ├Ârneklemeler de yapaca─č─▒m ama internet cafeden ancak bu kadar oluyor. G├Âr├╝┼čmek ├╝zere.


Direct link Reply with quote
 

murat karahan  Identity Verified
Turkey
Local time: 10:05
English to Turkish
+ ...
TOPIC STARTER
Yarat─▒c─▒l─▒k... Aug 11, 2003

Biraz olay─▒ tersinden d├╝┼č├╝nelim. Ba┼čka bir forumda da bir ─░talyan ├ževirmen ─░talyanca'n─▒n yetersizli─činden dem vurmu┼čtu. Ona verdi─čim yan─▒t─▒ sadece ─░talyanca yerine T├╝rk├že koyarak eklemek istiyorum. ─░ngilizce konu┼čan ├╝lkeler yerine bilgisayar ve di─čer teknolojilerde ├Ânde gelen ├╝lke T├╝rkiye olsayd─▒, bu yeni kavramlara isim bulma konusunda ne yapard─▒k? Yok, bu T├╝rk├že'yle olmuyor mu diyecektik?


Nezih Do─ču wrote:

Contrastive veya comperative bakarak iki dil aras─▒nda baz─▒, hatta ├žok ├Ânemli ┼čeyleri, ├ž├Âzmek m├╝mk├╝n. Ne var ki dilbilimsel dayanak, bazen ├ževiride yetersiz kalabiliyor. Anlad─▒─č─▒m kadar─▒yla Murat ve Tayfun'un ifadeleri de bizi ayn─▒ yere ├ž─▒kar─▒yor. Ya, asl─▒na sad─▒k kal─▒p kopukluklara sebep olunacak, ya da ortaya yeni bir ├Ânerme (├Ânerme diyorum, ├ž├╝nk├╝ bir ifadenin s├Âzc├╝k olabilmesi i├žin ├Ânce kabul g├Ârmesi gerekir bence) at─▒l─▒p tepkilerle ya┼čanacak.
A├ž─▒k├žas─▒ ben, yarat─▒c─▒ olmaktan yanay─▒m. Somut ├Ârneklemeler de yapaca─č─▒m ama internet cafeden ancak bu kadar oluyor. G├Âr├╝┼čmek ├╝zere.


Direct link Reply with quote
 


To report site rules violations or get help, contact a site moderator:


You can also contact site staff by submitting a support request »

Bir kuyu, bir ta┼č

Advanced search


Translation news in Turkey





PDF Translation - the Easy Way
TransPDF converts your PDFs to XLIFF ready for professional translation.

TransPDF converts your PDFs to XLIFF ready for professional translation. It also puts your translations back into the PDF to make new PDFs. Quicker and more accurate than hand-editing PDF. Includes free use of Infix PDF Editor with your translated PDFs.

More info »
Anycount & Translation Office 3000
Translation Office 3000

Translation Office 3000 is an advanced accounting tool for freelance translators and small agencies. TO3000 easily and seamlessly integrates with the business life of professional freelance translators.

More info »



All of ProZ.com
  • All of ProZ.com
  • Term search
  • Jobs