Login or register (free and only takes a few minutes) to participate in this question.
You will also have access to many other tools and opportunities designed for those who have language-related jobs (or are passionate about them). Participation is free and the site has a strict confidentiality policy.
Spanish to Greek translations [PRO] Art/Literary - Poetry & Literature
Spanish term or phrase:polvo
Μεταφράζω ένα ισπανικό μυθιστόρημα και έχω κολλήσει σε μια λέξη.
Ο κεντρικός ήρωας είναι καθηγητής λογοτεχνίας στο λύκειο. Κάποια στιγμή του τη βιδώνει με την αδιαφορία των μαθητών και την πλήξη του μαθήματος, και αρχίζει να ξεφεύγει από το πρόγραμμα της ύλης. Παρουσιάζει δικά του θέματα με πρωτότυπο τρόπο, χρησιμοποιεί γλώσσα πιο «καθημερινή» και «τολμηρή». Κάποια στιγμή λοιπόν διαβάζουν κάτι ρομαντικό, και κάποιος μαθητής λέει «ο έρωτας δεν είναι μόνο λόγια και αναστεναγμοί, έχει κι άλλα πράγματα, ή μήπως οι συγγραφείς δεν μιλούν γι’ αυτά;» Και τότε ο καθηγητής λέει «φυσικά και μιλούν, λοιπόν από αύριο θα διαβάσουμε ερωτική λογοτεχνία». Και τους λέει ότι θα τους μιλήσει για «το πιο θλιβερό πήδημα (el polvo más triste)» της λογοτεχνίας.
Εκεί είναι το πρόβλημα. Η λέξη που υπάρχει στα ισπανικά είναι ανάλογη σε βάρος και ύφος με το ελληνικό «πήδημα». Tο πρόβλημά μου με τη λέξη «πήδημα» είναι αισθητικό περισσότερο παρά ηθικό. Με ενοχλεί ηχητικά. Μου φαίνεται κάπως αστείο, κάπως γελοίο, μου φέρνει στο νου το κανονικό ρήμα «πηδώ», μου φέρνει εικόνες του τύπου πηδάω πάνω κάτω, χοροπηδάω. Το γαμήσι πάλι είναι πολύ χοντρό, όσο προοδευτικός και να ήταν ένας καθηγητής ποτέ δεν θα το έλεγε. Αλλά και το πήδημα τραβηγμένο μου φαίνεται, δυσκολεύομαι να φανταστώ κάποιον να το λέει στην τάξη. Δεν ξέρω τι να κάνω, έχω πελαγώσει. Εσάς το «πήδημα» πώς σας ακούγεται;
Το κακό είναι ότι η λέξη εμφανίζεται και αλλού. Ο τίτλος του σχετικού κεφαλαίου είναι «Polvos de papel» (Χάρτινα πηδήματα, γαμήσια, συνουσίες). Όπου χάρτινα εννοεί ότι είναι γραμμένα στο χαρτί, δηλαδή «λογοτεχνικές συνουσίες» θα μπορούσε να είναι μια «κομψή» απόδοση. Όμως ο συγγραφέας δεν το ήθελε «κομψό», το ήθελε λίγο «χυδαίο», λίγο «λαϊκό», λίγο «προκλητικό», τουλάχιστον έτσι το αντιλαμβάνομαι εγώ. Αν τα «χάρτινα πηδήματα» τα κάνω «λογοτεχνικές συνουσίες» τότε προδίδω το πνεύμα του πρωτοτύπου. Αν όμως τα αφήσω «χάρτινα πηδήματα» φοβάμαι ότι θα ακούγεται γελοίο και χυδαίο με τρόπο ακαλαίσθητο, ότι θα χτυπάει άσχημα, ότι θα δημιουργεί δυσάρεστη εντύπωση στον αναγνώστη.
Επίσης ο εν λόγω καθηγητής τα φτιάχνει μια μαθήτρια, και την πρώτη φορά που το κάνουνε εκείνη τον ρωτά πειρακτικά: «πώς θα είναι το πρώτο μας πήδημα;» Η λέξη που θα μπει εδώ πρέπει να είναι ίδια με τη λέξη που έχει χρησιμοποιήσει ο τύπος στην τάξη όταν μιλούσε για θλιβερό ή χαρούμενο πήδημα. Καλό θα ήταν να είναι ίδια και όταν μιλάει για χάρτινα πηδήματα, αλλά ίσως εκεί μπορεί να μπει κάτι διαφορετικό («συνουσίες στο χαρτί», ας πούμε).
Ανακεφαλαιώνοντας, η λέξη εμφανίζεται σε 3 διαφορετικά πλαίσια:
1. Ως «το πιο θλιβερό» και «το πιο χαρούμενο πήδημα» της λογοτεχνίας, μέσα στην τάξη.
2. Ως «χάρτινα πηδήματα» στον τίτλο του κεφαλαίου και σε ένα ντοσιέ του καθηγητή με αποκόμματα ερωτικής λογοτεχνίας.
3. Ως «πώς θα είναι το πρώτο μας πήδημα;» - «το πιο γλυκό και διδακτικό του κόσμου», στο διάλογο του καθηγητή με τη μαθήτρια-γκόμενα στο κρεβάτι.
Τι προτείνετε;
Και ένα ελάσσον θέμα, έτσι για να κάνουμε κέφι.
Στο βιβλίο υπάρχει η παρακάτω παράγραφος:
“Εκείνος ο ίδιος είχε φτιάξει ένα μικρό σκατολογικό λεξικό από ορισμένα έργα της κλασσικής ισπανικής λογοτεχνίας. Το γυναικείο φύλο το ονόμαζαν για παράδειγμα απόκρυφα, περιβόλι, κουμπαρά, τσουρέκι, αρένα, κύσθο, την ήβη την έλεγαν χωράφι, λοφάκι, φέουδο, και το ανδρικό όργανο το έλεγαν dinguilindón?, σουραύλι ή λαμπάδα, η σεξουαλική πράξη ήταν το κουνάβι που χώνεται στα θάμνα, και η ανάποδη στάση ήταν η εκκλησία πάνω στο καμπαναριό. Αυτά τα παραδείγματα θυμόταν.”
Το πρόβλημα έγκειται στη λέξη dinguilindón, λέξη ανύπαρκτη, επινοημένη και φαιδρή. Προέρχεται από μια κωμωδία του 15ου αιώνα (από την ίδια που προέρχεται και το κουνάβι που χώνεται στα θάμνα). Προφέρεται «ντινγκιλιντόν». Το θέμα είναι, τι σκατά να βάλω εγώ στα ελληνικά! Να βάλω τη λέξη ως έχει, απλώς μεταγραμμένη; Είναι μία λύση, ίσως η συνεπέστερη. Μια άλλη λύση είναι να επινοήσω μια αντίστοιχη λέξη στα ελληνικά, επίσης φαιδρή, αλλά να ακούγεται πιο «ελληνόφωνη» (του τύπου «ταρατατζούμ»). Μια τρίτη λύση είναι να βρω μια υπαρκτή ελληνική λέξη που να κολλάει εκεί (ας πούμε «καλαμπαλίκι»).
Explanation: Αν και όπως λες, η συνουσία είναι ένας πολύ καθώς πρέπει όρος και ο συγγραφές επιδιώκει να δώσει ένα πιο χυδαίο τόνο, το πήδημα δε μου κάθεται καλά. Μου ακούγεται και εμένα αστείο. Ειδικά η φράση ''χάρτινα πηδήματα''...
Όσο για το δεύτερο προβληματισμό σου, η απόδοση ''καλαμπαλίκι'' θα ήταν πολύ ενδιαφέρουσα και εύστοχη. Αν πάλι δε θες να είσαι τόσο τολμηρή, δε θα ήταν άσχημο να άφηνες τη λέξη όπως είναι, απλά μεταγραμμένη στα ελληνικά.
-------------------------------------------------- Note added at 5 días (2008-02-01 14:30:59 GMT) --------------------------------------------------
Να 'σαι καλά Τατιάνα! Καλή τύχη στο βιβλίο. Περιμένουμε να το διαβάσουμε γιατί πραγματικά ακούγεται ενδιαφέρον.
Εκδόσεις "Γκέμα". Ο τίτλος είναι Hoy, Júpiter, ο συγγραφέας Luis Landero. Εγώ θα προτείνω ελληνικό τίτλο "Πλανήτης Δίας". Θέλουν να το βγάλουν πριν το καλοκαίρι, αλλά δεν νομίζω να προλάβουν. Εγώ πάντως θα το παραδώσω μεθαύριο.
Παιδιά, ευχαριστώ πολύ για το ενδιαφέρον!
Αποφάσισα να το βάλω "ντινγκιλίνγκι". Δεν νομίζω να κάνει και πάταγο η μετάφραση ούτως η άλλως! Τα μπλιμπλίκια δεν τα ήξερα - τι μαθαίνει κανείς!
Και το άλλο θα το αφήσω πήδημα παντού, και το κρίμα στο λαιμό του συγγραφέως (οι περισσότεροι που έχω ρωτήσει είναι υπέρ του πηδήματος).
Νατάσα, το "'ντιγκιγκλίνγκι" εσένα πώς σου φαίνεται; Τα "μπιμπλίκια" σήμερα είναι οι Η/Υ. (Επιμένω σε αυτό λόγω εργασιακής εμπειρίας στον τομέα.) Οπότε, φαντάσου να διαβάσει το βιβλίο ένας π.χ. προγραμματιστής.
Σάσα,πέρα από τα ηλεκτρονικά παιχνίδια, που αυτά λέγαμε κάποτε "μπλιμπλίκια" και όχι τον Η/Υ, έχω ακούσει να λένε χαϊδευτικά και το ανδρικό όργανο.Όσο για το "πιπί", χρησιμοποιείται και από τα δύο φύλα,κυρίως στη βρεφική ηλικία σύμφωνα με τον Μπαμπινιώτη.
Τατιάνα, το κείμενό σου δημιουργεί ενδιαφέροντες προβληματισμούς... ;)
Για τη Νατάσα: μπ(λ)ιμπλίκια συνήθως λέμε χαϊδευτικά τους Η/Υ, 'πιπί' είναι για το... θηλυκό. Το εργαλείο και το άλλο ακούγονται κάπως πεζά. Το 'ντιγκιγκλίνγκι' ακούγεται καλό.
Μια ακόμη άποψη: 1) Προτιμώ κι εγώ το "πήδημα" όσο περίεργο ή ακαλαίσθητο κι αν ακούγεται. Αυτό χρησιμοποιούμε. 2) Το "καλαμπαλίκι" πράγματι παραπέμπει στον όρχι. Καλύτερα κάτι πιο εύηχο για το "ελληνικό" αυτί. Μήπως εργαλείο/μπλιμπλίκι/τσουτσούνι/πιπί;
Με το παρντόν, ήθελα να πω "ντινγκιγκλίνγκι"! :-)
Όσο το σκέφτομαι τόσο αρχίζω να πιστεύω ότι το καλύτερο είναι να μείνει ως έχει, μεταγραμμένο. Τα καλαμπαλίκια είναι οι όρχεις (αυτό μου έφερε το συνειρμό προφανώς), δεν ξέρω όμως πόσο εύστοχο είναι να το αποδώσω αυθαίρετα στο πέος, τη στιγμή μάλιστα που το πρωτότυπο έχει πλαστή ηχοποιητική λέξη και όχι υπαρκτή λέξη.
Παιδιά, ευχαριστώ πολύ για τις ιδέες!
Τείνω κι εγώ να το πάρω απόφαση το πήδημα. Σε κάποιους αρέσει και σε άλλους όχι, αλλά η Σάσσα έχει δίκιο, αυτός είναι ο σκοπός του συγγραφέα, να μας ταρακουνήσει ελαφρά. Δημήτρη, ωραίο το "για λόγου πήδημα"!
Όσο για το άλλο, είχα σκεφτεί μήπως βάλω μια πιο "ελληνίζουσα" πλαστή λέξη, όπως ας πούμε "ντινγκιλιντίν". Θα το σκεφτώ λίγο ακόμη.
Κάθε άλλο σχόλιο ευπρόσδεκτο.
Όσο για το δεύτερο, θα το άφηνα "ντινγκιλιντόν". Γίνεται αντιληπτό απ' τα συμφραζόμενα τι είναι κι έχει τη δική του ιδιαίτερη ισπανίζουσα χροιά. Καλαμπαλίκι είναι επίσης καλό. Καλή τύχη!
Εγώ θα έβαζα "πήδημα". Αφού αυτό λέει. Και δεν είναι τόσο υπέρμετρα χυδαίο. Χάρτινα πηδήματα, όχι. Μάλλον λογοτεχνικά/λογοτεχνίζοντα πηδήματα, πηδήματα της πένας, Για Λόγου πήδημα ή κάτι τέτοιο. Δημιουργικός αυτοσχεδιασμός.
Automatic update in 00:
Answers
19 hrs confidence: peer agreement (net): -1
συνουσία/ συνεύρεση
Explanation: Αν και όπως λες, η συνουσία είναι ένας πολύ καθώς πρέπει όρος και ο συγγραφές επιδιώκει να δώσει ένα πιο χυδαίο τόνο, το πήδημα δε μου κάθεται καλά. Μου ακούγεται και εμένα αστείο. Ειδικά η φράση ''χάρτινα πηδήματα''...
Όσο για το δεύτερο προβληματισμό σου, η απόδοση ''καλαμπαλίκι'' θα ήταν πολύ ενδιαφέρουσα και εύστοχη. Αν πάλι δε θες να είσαι τόσο τολμηρή, δε θα ήταν άσχημο να άφηνες τη λέξη όπως είναι, απλά μεταγραμμένη στα ελληνικά.
-------------------------------------------------- Note added at 5 días (2008-02-01 14:30:59 GMT) --------------------------------------------------
Να 'σαι καλά Τατιάνα! Καλή τύχη στο βιβλίο. Περιμένουμε να το διαβάσουμε γιατί πραγματικά ακούγεται ενδιαφέρον.
Marina Kazila Greece Local time: 08:58 Works in field Native speaker of: Greek PRO pts in category: 10
Notes to answerer
Asker: Μαρίνα, ευχαριστώ για τη βοήθεια. Όλα τα σχόλια με βοήθησαν πολύ.
Δεν επιλέγω την απάντησή σου ως καλύτερη, γιατί απλούστατα όλες με βοήθησαν εξίσου, κι επειδή οι άλλοι απάντησαν σε μορφή σημείωσης, θα τους αδικήσω αν πω ότι αυτή ηαπάντηση ήταν καλύτερη από τις άλλες.
Ευχαριστώ και πάλι.
The translation workplace 
peer agreement (net): -1
