O kontek┬Âcie s┼é├│w par─Ö
Thread poster: Hanna Burdon

Hanna Burdon  Identity Verified
United Kingdom
Local time: 06:16
English to Polish
+ ...
Oct 14, 2004

Wszystkim nam zdarza si─Ö zadawa─ç pytania bez wystarczaj┬▒cego kontekstu. Dlatego pozwol─Ö sobie powiedzie─ç par─Ö rzeczy tak naprawd─Ö oczywistych:

Kontekst to ca┼ée zdanie, ca┼éy akapit - je┬Âli mamy tyle szcz─Ö┬Âcia, ┼╝e nie t┼éumaczymy alfabetycznego spisu cz─Ö┬Âci maszyn albo enigmatycznej tabelki. Ale nie tylko! Kontekst to r├│wnie┼╝ - a mo┼╝e przede wszystkim - wiedza oczywista zawsze dla t┼éumacz┬▒cego, a nigdy dla odpowiadaj┬▒cych: czego dotyczy tekst; jakim jest napisany j─Özykiem; przez kogo zosta┼é napisany; dla kogo zosta┼é napisany. Nawet informacja, ┼╝e k┼éopotliwy termin jest wyrwany z tabelki, mo┼╝e by─ç pomocna przy udzielaniu odpowiedzi.

***Nie ma czego┬ takiego, jak brak kontekstu.*** Jaki┬ kontekst jest zawsze. A przy szukaniu informacji w sieci pomocny mo┼╝e by─ç ka┼╝dy skrawek informacji!

Problem ten jest dla mnie o tyle frustruj┬▒cy, ┼╝e to pytaj┬▒cym powinno najbardziej zale┼╝e─ç na prawid┼éowych odpowiedziach, a wi─Öc - co za tym idzie - na podawaniu jak najbardziej wyczerpuj┬▒cego kontekstu. Jak napisa┼éam na pocz┬▒tku, ka┼╝demu zdarza si─Ö pope┼éni─ç grzech nadmiernej lakoniczno┬Âci i sama nie jestem bynajmniej wyj┬▒tkiem. Dlatego jednak powinni┬Âmy pozytywnie reagowa─ç na pro┬Âby pytaj┬▒cych o dodatkowy kontekst. Niestety, najcz─Ö┬Âciej pozostaj┬▒ one bez echa.


Direct link Reply with quote
 

Jerzy Czopik  Identity Verified
Germany
Local time: 07:16
Member (2003)
Polish to German
+ ...
Kultura zadawania pytań Oct 15, 2004

Posun─ů┼ébym si─Ö tu nawet a┼╝ do tak kategorycznego sformu┼éowania.
W ko┼äcu to pytaj─ůcy prosi o pomoc, a nie odpowiadaj─ůcy domagaj─ů si─Ö pyta┼ä. Niestety, cz─Östo reakcje odpowiadaj─ůcyc na pro┼Ťb─Ö o wi─Öcej kontekstu bywaj─ů r├│┼╝ne...

Zadanie pytania o termin XYZ z kr├│tkim i lakonicznym komentarzem "brak kontekstu" oznacza, i┼╝ mamy przed sob─ů arkusz A4, na kt├│rym widnieje termin XYZ, a kartk─Ö t─Ö znale┼║li┼Ťmy w┼éa┼Ťnie we faksie i mamy tylko numer zwrotny, gdzie nale┼╝y odes┼éa─ç ten┼╝e termin w wymaganym j─Özyku. Czy tak naprawd─Ö jest?
Oczywi┼Ťcie s─ů sytuacje, gdy podanie szerszego kontekstu jest trudne, bo mamy spis cz─Ö┼Ťci zamiennych itp. Ale wtedy warto nawet dla u┼éawienia w┼éasnej pracy dowiedzie─ç si─Ö czego┼Ť bli┼╝ej i, pytaj─ůc, podzieli─ç si─Ö t─ů wiedz─ů z osobami, kt├│re w ko┼äcu prosimy o pomoc. To ostatnie wydaje si─Ö by─ç jednak bardzo ma┼éo ┼Ťwiadome pytaj─ůcym. Czasami odnosz─Ö wra┼╝enie, i┼╝ uwa┼╝a si─Ö, ┼╝e zadaj─ůc pytanie oczekuje si─Ö, i┼╝ obowi─ůzkiem innych jest odpowiedzenie na nie...

Z kolei zadanie pytania w postaci przet┼éumaczonego ju┼╝ zdania z wtr─ůconym jednym lub kilkoma obcoj─Özycznymi terminami, o kt├│re w┼éa┼Ťnie pytamy, uwa┼╝aj─ůc w takiej sytuacji, ┼╝e spe┼énione zosta┼éy wymagani odno┼Ťnie kontekstu, jest dla mnie r├│wnie┼╝ nie do przyj─Öcia. W ko┼äcu je┼Ťli odpowiadaj─ůcy ma zna─ç te brakuj─ůce poj─Öcia, to b─Ödzie te┼╝ w stanie zrozumie─ç pozosza┼éy sens zdania. Tu z kolei pytaj─ůcy zdaje si─Ö zapomina─ç, ┼╝e tekst ┼║r├│d┼éowy to tekst obcoj─Özyczny, a nie galimatias polsko-jaki┼Ťtam. Je┼╝elli pytaj─ůcy zdania nie rozumie, to mo┼╝e to mie─ç r├│┼╝ne przyczyny, czasami nawet tak banaln─ů, ┼╝e w zdaniu jest b┼é─ůd. Mo┼╝na to wychwyci─ç jednak tylko pod warunkiem, ┼╝e zdanie zostanie przytoczone w ca┼éo┼Ťci. O powi─ůzanich pomi─Ödzy wyrazami w zdaniu tu ju┼╝ wspomina─ç nie b─Öd─Ö.

Najwi─Ökszy problem w tym, ┼╝e autorka tego w─ůtku, maj─ůc ca┼ékowit─ů racj─Ö co do jej intencji, nie dotrze do tych os├│b, kt├│re osi─ůgn─ů─ç chcia┼éa. Nie jest to pierwszy w─ůtek na ten temat, ale nistety do tej pory apele z wielu stron nie pomog┼éy. By┼éy przecie┼╝ ju┼╝ liczne pro┼Ťby o to, albo o to, by nie zamienia─ç par j─Özykowych i nie zadawa─ç np. pyta┼ä EN-PL o "stan jednostek uczestnictwa" czy "bony skarbowe" albo "8-w┼é├│knowy kabel ┼Ťwiat┼éowodowy", gdy┼╝ najwyra┼║niej s─ů to pytania PL-EN (to tylko trzy przyk┼éady z ostatnich 12 godzin...). I co z tych pr├│┼Ťb i apeli? Nic...

Jeszcze raz pragn─Ö podkre┼Ťli─ç, ┼╝e pytaj─ůc zwracamy si─Ö z pro┼Ťb─ů o pomoc. O tym nale┼╝a┼éoby zawsze pami─Öta─ç.

Dzi─Ökuj─Ö za trud przeczytania tych wywod├│w i ┼╝ycz─Ö wielu sukces├│w
J.


Direct link Reply with quote
 

bartek  Identity Verified
Local time: 07:16
English to Polish
+ ...
Jeszcze ma┼éo widzieli┼Ťcie Oct 15, 2004

w ┼╝yciu prozowym

Trafi┼éo si─Ö bowiem i takie pytanie bez kontekstu, na kt├│re ostatnio dosta┼éam disagree z komentarzem "a w t┼éumaczeniu by┼éo inaczej"! Co wzbudzi┼éo moja natychmiastow─ů pewno┼Ť─ç, ┼╝e pytaj─ůcy i daj─ůcy mi disagree to ta sama osoba. A wi─Öc, czasami takie bezkontekstowce mog─ů by─ç form─ů dzikiej zabawy Asker├│w.
To tak, na podgrzanie dyskusji
T


Direct link Reply with quote
 

PAS  Identity Verified
Local time: 07:16
English to Polish
+ ...
Jak sobie po┼Ťcielisz Oct 15, 2004

Jerzy Czopik wrote:
Zadanie pytania o termin XYZ z kr├│tkim i lakonicznym komentarzem "brak kontekstu" oznacza, i┼╝ mamy przed sob─ů arkusz A4, na kt├│rym widnieje termin XYZ, a kartk─Ö t─Ö znale┼║li┼Ťmy w┼éa┼Ťnie we faksie i mamy tylko numer zwrotny, gdzie nale┼╝y odes┼éa─ç ten┼╝e termin w wymaganym j─Özyku.


No, je┼Ťli jest numer telefonu, to mo┼╝na pr├│bowa─ç zidentyfikowa─ç instytucj─Ö, kt├│ra ten numer posiada, a to ju┼╝ jest dodatkowa informacja.

W┼éa┼Ťciwie nawet no┼Ťnik mo┼╝e stanowi─ç kontekst - kartka papieru (jaka? sk─ůd?), ognisty napis na niebie, litery wykute w kamieniu (jakim?, gdzie?) itp. itd.

Przepraszam za oklepany argument "jak nie chcesz to nie ogl─ůdaj/ odpowiadaj", ale dlaczego odpowiadaj─ůcemu ma bardziej zale┼╝e─ç na znalezieniu prawid┼éowej odpowiedzi ni┼╝ pytaj─ůcemu?

Je┼Ťli otwieram pytanie, kt├│re mnie "interesuje" i w ci─ůgu kilkunastu sekund nie jestem w stanie domy┼Ťli─ç si─Ö o co chodzi pytaj─ůcemu (nie myli─ç z "nie znam odpowiedzi na pytanie"), to do niego nie wracam.
Najwy┼╝ej z wrodzon─ů z┼éo┼Ťliwo┼Ťci─ů ciesz─Ö sie w duchu, ┼╝e a nu┼╝ tandetnie zrobione przez kogo┼Ť t┼éumaczenie przyczyni si─Ö do wyeliminowania konkurencji...

Pozdrawiam,
Paweł Skaliński


Direct link Reply with quote
 

Andrzej Mierzejewski  Identity Verified
Poland
Local time: 07:16
Polish to English
+ ...
w┼éa┼Ťnie :-)))) Oct 15, 2004

[
Ja sam pisa┼éem kiedy┼Ť na forum o potrzebie zamieszczania kontekstu. Naprawd─Ö nie mog─Ö zrozumie─ç, ┼╝e askerka albo asker, kt├│ra/kt├│ry odpowiedzia┼éa/odpowiedzia┼é na 234 pytania i zada┼éa/zada┼é 567 pyta┼ä (wszelkie podobie┼ästwo do kogokolwiek z ProZu jest wy┼é─ůcznie przypadkowe) potrafi napisa─ç tylko: "kontekstu brak". Namawiam do pozostawiania takich pyta┼ä bez odpowiedzi. I przy tym

PAS wrote:

Najwy┼╝ej z wrodzon─ů z┼éo┼Ťliwo┼Ťci─ů ciesz─Ö sie w duchu, ┼╝e a nu┼╝ tandetnie zrobione przez kogo┼Ť t┼éumaczenie przyczyni si─Ö do wyeliminowania konkurencji...



Direct link Reply with quote
 

vladex  Identity Verified
Local time: 07:16
Polish
+ ...
ROK? Oct 15, 2004

He, he, czy┼╝by┼Ť Haniu chcia┼éa zaszczepi─ç tu odro┼Ťl Ruchu Obrony Kontekstu?


Andrzej Mierzejewski wrote:

Naprawd─Ö nie mog─Ö zrozumie─ç, ┼╝e askerka albo asker, kt├│ra/kt├│ry odpowiedzia┼éa/odpowiedzia┼é na 234 pytania i zada┼éa/zada┼é 567 pyta┼ä (wszelkie podobie┼ästwo do kogokolwiek z ProZu jest wy┼é─ůcznie przypadkowe) potrafi napisa─ç tylko: "kontekstu brak".

No wi─Öc czasem, ┼╝eby tego unikn─ů─ç robi─Ö: "4-nitrojabadube-abracadabre-N-americane-2-one" - kontekst: "zwi─ůzek chemiczny"

Po prostu wiadomo, ┼╝e inaczej trzeba podchodzi─ç do s┼é├│w maj─ůcych "ofna┼Ťcie" znacze┼ä i t┼éumacze┼ä ("nie czy┼ä mi przewagi jednej pi┼éki w meczu tenisowym"), maj─ůcych r├│┼╝ne t┼éumaczenia w zale┼╝no┼Ťci od dziedziny (np. "generic" w farmacji przet┼éumaczy si─Ö inaczej ni┼╝ "generic" w taksonomii), a inaczej do tak ┼Ťcis┼éych termin├│w, ┼╝e po prostu nie ma sensu dawa─ç kontekstu. Przywo┼éany "4-nitrojabadube-abracadabre-N-americane-2-one" b─Ödzie tak samo t┼éumaczony na polski (pomijaj─ůc r├│┼╝nice w kilku polskich konwencjach nomenklatury) niezale┼╝nie od tego, czy b─Ödzie odczynnikiem przy przyrz─ůdzaniu eliksiru mi┼éosnego, czy sk┼éadnikiem ma┼Ťci na porost ┼éusek...

Ale oczywi┼Ťcie pomijaj─ůc te skrajne przypadki, nie mog─Ö si─Ö do Ruchu Obrony Kontekstu nie przy┼é─ůczy─ç

pzdr
piotrek


Direct link Reply with quote
 

Andrzej Mierzejewski  Identity Verified
Poland
Local time: 07:16
Polish to English
+ ...
gwoli wyja┼Ťnienia Oct 15, 2004

Mia┼éem na my┼Ťli przypadki, gdy s┼éownik zawiera kilka albo kilkana┼Ťcie (co si─Ö zdarza) wyja┼Ťnie┼ä wyrazu uprzejmie przedstawionego przez askera. Nazwy zwi─ůzk├│w chemicznych, jak w przyk┼éadzie vladexa, rzeczywi┼Ťcie nie wymagaj─ů wi─Ökszego kontekstu, ni┼╝ "zwi─ůzek chemiczny".

Direct link Reply with quote
 

Hanna Burdon  Identity Verified
United Kingdom
Local time: 06:16
English to Polish
+ ...
TOPIC STARTER
To nawet nie o to chodzi, Oct 15, 2004

że w pytaniu jest za mało kontekstu. To się może zdarzyć każdemu - bo się spieszył, albo po prostu wydawało mu się, że kontekst jest niepotrzebny. Najbardziej stresuj± mnie dwie sytuacje:
1) notoryczni bezkontekstowcy - w ka┼╝dym albo w co drugim pytaniu kontekstu brak albo jest go za ma┼éo. Odpowiadaj┬▒cy ┼éami┬▒ sobie g┼éowy pr├│buj┬▒c samodzielnie sobie ten kontekst dopowiedzie─ç. Ich dodatkowe pytania s┬▒ ignorowane. Regularne ignorowanie pr├│┬Âb o kontekst to moim zdaniem dow├│d braku szacunku dla pomagaczy (┼╝eby nie u┼╝y─ç narzucaj┬▒cego si─Ö niekiedy s┼éowa "chamstwo").
2) obra┼╝alscy - na pro┬Âb─Ö o kontekst reaguj┬▒ zgry─Żliwymi komentarzami. Kontekstu za┬ i tak albo nie podadz┬▒, albo podadz┬▒ z wielkimi pretensjami, sprawiaj┬▒c wra┼╝enie, jakby robili pomagaczom ┼éask─Ö.
Prawd┬▒ jest natomiast, ┼╝e do przest─Öpc├│w nale┼╝┬▒ najcz─Ö┬Âciej ci, kt├│rzy z forum nie korzystaj┬▒, wi─Öc nadal wo┼éam na puszczy. Ale przynajmniej si─Ö wygada┼éam, wi─Öc troch─Ö mi ul┼╝y┼éo.
Pozdrawiam
Hania
Członkini-założycielka Ruchu Obrony Kontekstu
Kontekst nie boli!


Direct link Reply with quote
 

Andrzej Lejman  Identity Verified
Local time: 07:16
German to Polish
+ ...
Kontekst rulez! Oct 15, 2004

Sam ju┼╝ si─Ö nawysy┼éa┼éem pr├│┼Ťb/gr├│┼║b/monit├│w/uprzejmych sugestii/poucze┼ä/przypomnie┼ä/wskaz├│wek/wyja┼Ťnie┼ä/porad/podpowiedzi/uzasadnie┼ä/wyja┼Ťnie┼ä tyle, ┼╝e ju┼╝ wi─Öcej mi si─Ö pisa─ç nie chce...

ALE SI─ś PRZY┼ü─äCZAM!!!

A w og├│le, nie wiem czy zauwa┼╝yli┼Ťcie, Kim da┼é ostatnio propozycj─Ö, ┼╝eby wprowadzi─ç przed zadaniem pytania OBOWI─äZKOWE (wymuszone systemowo) sprawdzenie glosariusza. Dopiero po wpisaniu czego┼Ť w rodzaju "┼╗adna z propozycji mnie nie satysfakcjonuje / Mam inny kontekst / itd." Mo┼╝na by zada─ç pytanie.

To by mog┼éo wyeliminowa─ç nie tylko nie┼Ťmiertelne "I love you", ale nieraz i ca┼ékiem powa┼╝ne pytania. Osobi┼Ťcie jestem za. A Wy?

Podsumowanie dyskusji moderator mógłby przesłać Henry'emu jako vox populi.

Pozdrawiam
Andrzej


Direct link Reply with quote
 

Magda Dziadosz  Identity Verified
Poland
Local time: 07:16
Member (2004)
English to Polish
+ ...
My te┼╝! Oct 15, 2004

Andrzej Lejman wrote:

A w og├│le, nie wiem czy zauwa┼╝yli�cie, Kim da┼é ostatnio propozycj─Ö, ┼╝eby wprowadzi─ç przed zadaniem pytania OBOWI─äZKOWE (wymuszone systemowo) sprawdzenie glosariusza. Dopiero po wpisaniu czego� w rodzaju "┼╗adna z propozycji mnie nie satysfakcjonuje / Mam inny kontekst / itd." Mo┼╝na by zada─ç pytanie.

To by mog┼éo wyeliminowa─ç nie tylko nie�miertelne "I love you", ale nieraz i ca┼ékiem powa┼╝ne pytania. Osobi�cie jestem za. A Wy?

Podsumowanie dyskusji moderator mógłby przesłać Henry'emu jako vox populi.

Pozdrawiam
Andrzej


Ja też przył±czam się niniejszym do Ruchu Obrony Kontekstu, jak i jestem za automatycznym przeszukiwaniem glosariusza przed zadaniem pytania. Niestety, sprawdzania w tradycyjnych słownikach już wymusić się nie da, a wielu askerom też by się przydało

A tak apropos vox populi: moderatorzy rzeczywi┬Âcie przekazuj┬▒ wyniki r├│┼╝nych naszych dyskusji dalej i nie wiem, czy wiecie, ┼╝e nasza SC (czyli PL) ju┼╝ w kilku kwestiach sta┼éa si─Ö wzorem zalecanym do na┬Âladowania - na przyk┼éad stosowany na polskim forum arbitra┼╝ jest teraz zalecany do wprowadzenia w r├│┼╝nych innych sekcjach, kt├│re walcz┬▒ o porz┬▒dki w glosariuszu. "Model polski" pojawi┼é si─Ö w ostatniej (za┼╝artej) dyskusji na temat KudoZ na forum angielskim.

Tak więc zachęcam do dyskusji i dzielenia się pomysłami!

Magda


Direct link Reply with quote
 

Andrzej Lejman  Identity Verified
Local time: 07:16
German to Polish
+ ...
To ja zak┼éadam nowy w─ůtek Oct 15, 2004

Magda Dziadosz wrote:

A tak apropos vox populi: moderatorzy rzeczywi┬Âcie przekazuj┬▒ wyniki r├│┼╝nych naszych dyskusji dalej i nie wiem, czy wiecie, ┼╝e nasza SC (czyli PL) ju┼╝ w kilku kwestiach sta┼éa si─Ö wzorem zalecanym do na┬Âladowania.

Tak więc zachęcam do dyskusji i dzielenia się pomysłami!

Magda


J.w.
Pozdrawiam
Andrzej


Direct link Reply with quote
 


To report site rules violations or get help, contact a site moderator:

Moderator(s) of this forum
Monika Jakacka Márquez[Call to this topic]

You can also contact site staff by submitting a support request »

O kontek┬Âcie s┼é├│w par─Ö

Advanced search






D├ęj├á Vu X3
Try it, Love it

Find out why D├ęj├á Vu is today the most flexible, customizable and user-friendly tool on the market. See the brand new features in action: *Completely redesigned user interface *Live Preview *Inline spell checking *Inline

More info »
TM-Town
Manage your TMs and Terms ... and boost your translation business

Are you ready for something fresh in the industry? TM-Town is a unique new site for you -- the freelance translator -- to store, manage and share translation memories (TMs) and glossaries...and potentially meet new clients on the basis of your prior work.

More info »



Forums
  • All of ProZ.com
  • Term search
  • Jobs
  • Forums
  • Multiple search