Review
Thread poster: selma dogan

selma dogan  Identity Verified
Local time: 20:48
Member (2011)
English to Turkish
+ ...
Nov 30

Merhaba,

Review yaparken çok sık karşılaştığım bir tamlama var:

Women with child bearing potential

Aşağıdakiler gibi çevrildiğine şahit oldum.

Doğurgan kadınlar
Gebe kalma olasılığı olan kadınlar
Gebe olma olasılığı olan kadınlar
Çocuk sahibi olma potansiyeli taşıyan kadınlar

Review yapmak gerçekten zor bir iş. Keşke bunun nasıl en doğru yapılabileceğini bilsem. Bir reçetesi varsa lütfen paylaşın:)

Olabildiğince az müdahale etmeye çalışıyorum ama yukarıdakiler için sizin görüşlerinizi öğrenmek isterim.
Bu İngilizce kelimeler için yazdığım Türkçe karşılıkların birini gördüğünüzde değişiklik yapar mıydınız? Bu kelimelerin en doğru çevirisi sizce nasıl olur?
Aynı müşteri için aynı kelimelerin farklı projelerde doğru bile olsa farklı çevirmenlerce farklı çevrildiğini gördüğümde müdahale etmeli miyim? Müdahale edersem o çevirmene (çünkü çevirisi aslında doğru) haksızlık mı etmiş olurum?

Teşekkürler...


 

skaya  Identity Verified
Turkey
Local time: 20:48
Member (2008)
English to Turkish
+ ...
İngilizce ibareye bakmak lazım Nov 30

Çeviri kontrolü yaparken öncelikle İngilizce ibareyi iyi anlamalı. "Child bearing potential" ifadesinden kasıt biyolojik kabiliyet mi, yoksa psiko/sosyolojik ihtimal mi ondan emin olmak lazım, ki Google'dan arama yapıldığında biyolojik kabiliyet anlamı öne çıkıyor. Eğer gerçekten kasıt bu ise, bu bağlama göre çevrilmiş ifadeleri tercih ederdim. Olasılık kelimesi daha çok ikinci anlama yakın duruyor, o yüzden elerdim/değiştirirdim.

 

ATIL KAYHAN  Identity Verified
Turkey
Local time: 20:48
Member (2007)
Turkish to English
+ ...
Potential versus Probability Dec 2

Ben çeviri yaparken olabildigince original ifadeye sadik kalmaya çalisirim. Bir baska deyisle olabildigince kendim yorum katmamaya ve sadece çevirmeye özen gösteririm.

Verdiginiz çeviri örneklerinden bence dördüncüsü Ingilizce original ifadeye en yakin olanidir. Olasilik apayri bir kavramdir, burada olasiliktan hiç bahsedilmiyor. Olasilik istatistiksel bir terimdir ve ayri bir bilimdir. Burada potansiyelden söz ediliyor. Potansiyel biraz gelecegi çagristiran bir ifadedir ve imkanlar/kapasite baglamlarina sahiptir.

Örnegin, bugün yagmur olasiligi var deriz, hatta bazi ülkelerde (ABD gibi) bugün % 40 yagmur olasiligi var derler. Bu tamamen bilimsel bir kavramdir. Öte yandan, bu kitap "best seller" olma potansiyeline sahiptir, deriz. Yani bu kitap o denli basarilidir ki ileride "best seller" olabilir, demektir. Bu olasiliktan oldukça farkli bir durumdur.

Orijinal ifadeye en yakin olmaya çalistiginiz sürece en dogru çeviriyi yapacaginiza gönülden inaniyorum. Kolay gelsin.


Özgür Salman
Dagdelen
 

Haluk Aka, Chartered Linguist, MCIL
Turkey
Local time: 20:48
Member (2016)
English to Turkish
+ ...
Metnin kalanına da bağlı... Dec 3


A woman of childbearing potential is defined as a premenopausal female capable of becoming pregnant. This includes women on oral, injectable, or mechanical contraception; women who are single; women whose husbands have been vasectomized or whose husbands have received or are utilizing mechanical contraceptive devices.


Yukarıdaki tanıma göre, "gebe kalma potansiyeli olan" (isterse gebe kalabilecek olan), yani "doğurgan" kadınlar olarak anlıyorum ben bunu (dikkat edin eşi vazektomi geçirmiş, eşi doğum kontrolü kullanan vs. hanımları da dahil ediyor, yani benim anladığım burada kastedilen sosyal açıdan hamile kalma ihtimalinin dışında, salt bir gebe kalabilirlik potansiyeli).

Ama metnin geri kalanı da çok önemli. Bu ifade, doğurgan olup da "hamile kalma ihtimali olan" (yani ilişki durumu hamile kalmaya elverişli olan) kadınlar anlamında kullanılmış da olabilir (misal bir rahibe doğurgan olabilir ama yaşam tarzı gereği hamile kalma potansiyeli -fıkralar dışında- yoktur). Eğer o anlamda kullanılmışsa, rahibeler, cinsel ilişkiye tövbeliler, vs.'ler de hariç tutuluyor olabilir -ki bunu ancak metnin kalanından anlarsınız.

Diğer sorunuza gelince, o konuda herhangi bir fikir veremeyeceğim zira review almıyorum (çeviri kontrolü dahi yapmıyorum zira sıkıntılı buluyorum -düzeltene kadar oturup sıfırdan çevirmesi daha az zaman alacak gibi geliyor; genelde de öyle oluyor).

Kolay gelsin.

[Edited at 2018-12-03 17:26 GMT]

[Edited at 2018-12-03 17:28 GMT]

[Edited at 2018-12-03 17:30 GMT]


 

selma dogan  Identity Verified
Local time: 20:48
Member (2011)
English to Turkish
+ ...
TOPIC STARTER
Çevirmenin çilesi Dec 3

Bu ifade Bilgilendirilmiş Gönüllü Olur Formu denilen hastalara bir ilacın/tedavinin kullanılması öncesinde imzalatılan dokümanlarda geçiyor. Yani bu ifadenin çok da teknik görünümlü olmaması, standart bir hasta tarafından anlaşılır olması lazım. Özetle dokümanda hastaların gebe kalmaları istenmiyor, böyle bir durumunuz varsa şunları şunları yapın ya da yapmayın diye anlatılıyor.

Bu bağlamda bu kadınlar için aşağıda verdiğim tüm ifadeler bir yerde doğru.

Ben de "çocuk sahibi olma potansiyeli taşıyan kadınlar" olarak çevirirdim. Ama bunu sıradan birisi anlar mı? "Doğurgan kadınlar" desek daha iyi anlar. Fakat back translation yapsak "doğurgan kadınlar", "fertile women" olur. Öyle değil mi?

Ben bu soruyu aslında Kudoz'da sormalı mıyım diye de düşündüm ama forumu tercih ettim. Çünkü hem ifadenin en doğru tercümesini merak ediyorum hem de eğer bu Türkçe ifadeler standart bir hasta için aynı şeyi ifade edecekse review yaparken bunları değiştirmem, düzeltmem ne kadar doğru, ne kadar yanlış bunu da çözmeye çalışıyorum. Çevirmenin çilesi diyeyim buna:)

Hepinize zaman ayırıp yanıt verdiğiniz için çok teşekkür ediyorum.


 

betül asiye karpuzcu  Identity Verified
Local time: 20:48
Member (2012)
Turkish to English
+ ...
aslında with değil "of" (WOCBP) Dec 4

öncelikle bu clear-cut bir karşılığı olan bir terim (yani sana göre bana göre, sosyolojiye göre, topluma göre..değil) FDA tanımlamış bunu kısaca şu: "all fertile women" (buraya kaynak verebilirim gerekiyorsa).

Zira kadın doğurgansa doğurgandır; bu şeriatla yönetilen ülkede bekar/dul, katolik rahibe, eşiyle birlikte gömülmesi gereken yerli filan dinlemez...İlaç prospektüsleri/klinik araştırmalar illa bu "tercih/sosyoloji" hususunu dikkate alacaksa da bu ifadeyle yapmaz şu ifadeyle yapar: women who commit to sexual abstinence as a usual choice of life style. Bunu da koyuyorlar zaten sık sık ki ülkemizde pediatrik araştırmalar başta olmak üzere, cinayet çıkmasın.
Tıbbi karşılığı ise "age" varken "doğurganlık çağındaki kadınlar" idi artık "age" gitti sadece doğurgan kadın olarak kaldı. Ama bu potansiyelli kadın lafı neredeyse girdi yerleşti dile..ben de anlamadım ne ara oldu...
E neden fertile değil de WOBCP diyorlar: çünkü ABD, çünkü hukuk...belki İngilizce'de fertile deyince sadece doğum olan üretkenlik anlaşılmadığı içindir? ABD'deki tazminat hukukundan hepimiz haberdarız herhalde.
Eskiden "chilbearing age" vardı bu potential nereden geldi diyebiliriz tek sebebi FDA kılavuzlarında bu terimin bulunması.. herkesin de bu kılavuzlara göre onam formu hazırlaması. Oradan da aldı yürüdü. (herhalde FDA da sadece yaş vurgusu yapmak istemeyip biyolojik donanım da akla gelsin diye bu terimi tercih etmiş, ama bu benim şahsi düşüncem altında yatan fikri bilmiyorum). Zira yaş tutsa da over ve rahim aldırmış kadın WOBCP sayılmıyor.
Bu çok önemli çünkü Faz3 çalışmalara kadar başta olmak üzere bu kadınların dahil edilmesinde büyük kısıtlamalar var. Kimse risk alıp hukuksal sorun yaşamak istemediğinden herkes ABD terimlerini kullanıyor. (bunu netleştirmek için pre-menopoz age: 12 ay adet görmemiş olacaksın, hormon seviyen şu olacak filan diye uzun uzun açıklanıyor zaten yani zaten gerekli tüm açıklama metinde oluyor, burada netleştirme ihtiyacı yok).
"Gebe kalma olasılığı olan kadınlar" diye çevirmek de tam doğru değil çünkü
childbearing. : of or relating to the process of conceiving, being pregnant with, and giving birth to children
yani tüm doğurganlık sürecini içeren bir ifade.
Gebe kalabiliyordur ama daha ilk trimesterde düşürüyordur? gebe kalamıyor yumurtlama sorunu filan var ama rahmi sağlamdır taşıyıcı annedir? yahut hali hazırda gebedir; ki böyleyse fena demektir. Tıp bir şey ifade ederken böyle milyon tane olasılığı ayrı ayrı ele alamaz, hepsini içerecek bir terim kullanır Kasıt buysa tabi, burada da kasıt tam olarak bu: bu ilacı içtiği anda bazen öncesi ve sonrasında belli süreler de dahil olmak üzere (genelde 3er ay) in-utero fetüste veya embriyoda bir maruziyet oluşacak mı? Tüm derdimiz bu.
"Gebe olma olasılığı olan kadınlar" ise sadece da doğru değil dediğim gibi. Olayımız kadının o anda gebe olması değil.
"Çocuk sahibi olma potansiyeli taşıyan kadınlar"
bu literal çeviriyle son yıllarda çevirmenlerin kazandırdığı ucube bir terim olmanın ötesinde bir de başka sorunu içeriyor "Çocuk sahibi olma" sadece biyolojik bir terim değil. Evlat edinerek de çocuk sahibi olabiliyoruz; ki bunu geri çevirsek daha büyük sıkıntı.

Yani mis gibi Türkçe terim zaten varken neden bu kadar kasıldı da bu terim bu hale geldi ben de bilmiyorum. Sanırım bakın fertile demiyor ha, farklı bir şey diyor, ayrımı olsun diye.Ama aslında bizatihi fertile diyor, FDA'yca diyor. Bizde doğurgandan daha iyi bunu anlatan bir ifade de yok; olsa dükkan sizin.

Back translation için de: bazı terimler çevrilir, bazı terimler yerelleştirilir. En basiti Anglosakson hukukta "assent" veriyor küçükler (minor), reşitler "consent" verirken ve bizde herkes bilgilendirilmiş olur/onam (artık ne diyorsanız) veriyor çünkü bizde minor için ayrı bir terim yok.. E ne yapacağız bizde yoksa? [hoş ben küçüğün verdiği belli olsun diye sürekli küçüğün verdiği olur diye çeviriyorum ama sonuçta "olur", başka terim yok] Ama back-translate yaparken consent mi assent mi ona göre çeviriyorum. Bunun gibi çok örnek bulabilirim. Klinik araştırmalar böyledir.

Hamiş: Ben review, back-translation, reconciliation ne isterseniz yapıyorum; tam olarak bu terimi geçenlerde çeviri öğrencileriyle yaptığımız bir toplantıda dile getirmiştim, tam üstüne denk geldi.


Adnan Özdemir
Özgür Salman
Elif Baykara Narbay
 

selma dogan  Identity Verified
Local time: 20:48
Member (2011)
English to Turkish
+ ...
TOPIC STARTER
Teşekkürler Dec 5

Betül hanım,
Hem detaylıca bilgi vermişsiniz hem de doğru olan bu, bazen basit kelimeler varken fazlaca detaylandırıyoruz. Çok teşekkür ederim.
İfadenin alt yapısını, hikayesini bildiğimizde doğurganlık kelimesi gayet uygun.

Review yapmak aslında elinizde iyi de bir tercüme varsa bence keyifli ve sizi geliştiren bir şey. Başka insanların nasıl tercüme yaptığını, farklı bakış açılarını görmüş oluyorsunuz. Adeta nakış işler gibi genel olarak doğru görünen bir metinde varsa hataları bulmak için dikkatlice tüm kelimeleri süzüyorsunuz. Bu, ayrıca size kendi tercümelerinizde son okuma yaparken ikinci bir gözle bakabilmek gibi bir nitelik kazandırıyor.
Benim bu müşterimin sahip olduğu çevirmenler aslında gerçekten çok başarılılar. Karmaşık cümleleri ustalıkla çevirmişler. Sadece bu ifadede farklılıklar gördüm. Okyanuslardan geçip derede boğulmak belki.

Katkıda bulunan herkese teşekkür ediyorum.


Özgür Salman
Adnan Özdemir
Elif Baykara Narbay
 

betül asiye karpuzcu  Identity Verified
Local time: 20:48
Member (2012)
Turkish to English
+ ...
Rica ederim Dec 5

selma dogan wrote:

Betül hanım,
Hem detaylıca bilgi vermişsiniz hem de doğru olan bu, bazen basit kelimeler varken fazlaca detaylandırıyoruz. Çok teşekkür ederim.
İfadenin alt yapısını, hikayesini bildiğimizde doğurganlık kelimesi gayet uygun.

Review yapmak aslında elinizde iyi de bir tercüme varsa bence keyifli ve sizi geliştiren bir şey. Başka insanların nasıl tercüme yaptığını, farklı bakış açılarını görmüş oluyorsunuz. Adeta nakış işler gibi genel olarak doğru görünen bir metinde varsa hataları bulmak için dikkatlice tüm kelimeleri süzüyorsunuz. Bu, ayrıca size kendi tercümelerinizde son okuma yaparken ikinci bir gözle bakabilmek gibi bir nitelik kazandırıyor.
Benim bu müşterimin sahip olduğu çevirmenler aslında gerçekten çok başarılılar. Karmaşık cümleleri ustalıkla çevirmişler. Sadece bu ifadede farklılıklar gördüm. Okyanuslardan geçip derede boğulmak belki.

Katkıda bulunan herkese teşekkür ediyorum.


Rica ederim ne demek.
Sürekli çalıştığım yerlerde genel olarak ben de çok iyi iş çıkaran arkadaşlarla çalışıyorum ve pek çok çevirmen arkadaş redaksiyondan fazla hoşlanmazken ben baştan beri hep çok severek yaptım. Kesinlikle beni çok eğitti diye düşünüyorum.

Kolay gelsin herkese!


 


To report site rules violations or get help, contact a site moderator:


You can also contact site staff by submitting a support request »

Review

Advanced search







memoQ translator pro
Kilgray's memoQ is the world's fastest developing integrated localization & translation environment rendering you more productive and efficient.

With our advanced file filters, unlimited language and advanced file support, memoQ translator pro has been designed for translators and reviewers who work on their own, with other translators or in team-based translation projects.

More info »
SDL Trados Studio 2019 Freelance
The leading translation software used by over 250,000 translators.

SDL Trados Studio 2019 has evolved to bring translators a brand new experience. Designed with user experience at its core, Studio 2019 transforms how new users get up and running and helps experienced users make the most of the powerful features.

More info »



Forums
  • All of ProZ.com
  • Term search
  • Jobs
  • Forums
  • Multiple search